Một hệ thống phòng cháy chữa cháy phù hợp cần được xây dựng dựa trên đặc điểm thực tế của công trình. Cùng là một hệ thống PCCC nhưng phương án triển khai cho văn phòng, nhà xưởng, nhà máy, kho hàng hay công trình nhiều tầng có thể hoàn toàn khác nhau. Do đó, trước khi bắt đầu lắp đặt phòng cháy chữa cháy, chủ đầu tư và đơn vị triển khai cần đánh giá nhiều yếu tố liên quan đến quy mô, công năng, kiến trúc, nguồn nước và hệ thống kỹ thuật hiện hữu. Việc chuẩn bị kỹ từ đầu giúp phương án PCCC có cơ sở rõ ràng và hạn chế những điều chỉnh phát sinh trong quá trình thi công. Công năng sử dụng của công trình Công năng là một trong những yếu tố đầu tiên cần được xác định. Mỗi loại công trình có cách sử dụng khác nhau nên nguy cơ cháy và yêu cầu kiểm soát cũng không giống nhau. Một khu vực văn phòng thường có đặc điểm khác với nhà kho chứa hàng hoặc khu vực sản xuất. Nhà máy có thể xuất hiện máy móc, dây chuyền và vật liệu đặc thù, trong khi công trình thương mại lại có mật độ người sử dụng cao. Những thông tin này là cơ sở để xác định phạm vi và lựa chọn giải pháp PCCC phù hợp. Quy mô và đặc điểm kiến trúc Diện tích sàn, số tầng, chiều cao công trình và cách phân chia không gian đều ảnh hưởng đến việc bố trí hệ thống. Chẳng hạn, một công trình có nhiều tầng có thể cần tính toán kỹ hơn về hệ thống cấp nước chữa cháy, đường ống và bơm để đảm bảo các khu vực được cung cấp nước theo yêu cầu. Bên cạnh đó, vị trí phòng kỹ thuật, cầu thang, hành lang, tầng hầm và các khu vực chức năng khác cũng cần được xem xét khi triển khai hệ thống báo cháy, chữa cháy hoặc kiểm soát khói. Nguồn nước và hệ thống cấp nước chữa cháy Đối với các giải pháp chữa cháy bằng nước, nguồn nước là yếu tố không thể bỏ qua. Đơn vị triển khai cần xem xét nguồn nước, vị trí bể nước, đường ống và điều kiện bố trí cụm bơm. Từ đó có thể tính toán phương án cấp nước phù hợp với yêu cầu của hệ thống. Cụm bơm có thể bao gồm bơm chữa cháy chính, bơm dự phòng, bơm bù áp và các thiết bị điều khiển, van, đồng hồ áp lực. Việc lựa chọn công suất bơm cần dựa trên yêu cầu kỹ thuật thực tế thay vì sử dụng một cấu hình cố định cho mọi dự án. Hệ thống báo cháy hiện hữu Nếu công trình đã có hệ thống PCCC, không nhất thiết phải tháo bỏ toàn bộ để lắp mới. Trước tiên cần đánh giá tình trạng của hệ thống hiện tại. Các thiết bị như tủ trung tâm, đầu báo, nút nhấn, chuông, đèn cảnh báo, dây tín hiệu và các thiết bị liên quan cần được kiểm tra để xác định khả năng tiếp tục sử dụng. Sau khi khảo sát, đơn vị chuyên môn có thể đề xuất phương án sửa chữa, thay thế hoặc bổ sung những hạng mục cần thiết. Cách tiếp cận này đặc biệt phù hợp với các công trình đang hoạt động nhưng cần nâng cấp hệ thống PCCC. Đặc điểm khu vực có nguy cơ cháy Không phải mọi khu vực trong một công trình đều có mức độ nguy cơ giống nhau. Nhà bếp, phòng kỹ thuật, khu sản xuất, kho chứa hoặc khu vực có thiết bị điện có thể cần được xem xét riêng trong phương án PCCC. Việc xác định các khu vực này giúp đơn vị thiết kế bố trí thiết bị phát hiện và chữa cháy phù hợp hơn. Hệ thống báo cháy có thể sử dụng đầu báo khói, đầu báo nhiệt hoặc những loại thiết bị khác tùy điều kiện thực tế. Đối với hệ thống chữa cháy bằng nước, vị trí đầu phun cũng cần được tính toán theo mặt bằng và yêu cầu kỹ thuật. Yêu cầu về kiểm soát khói Trong một số công trình, việc kiểm soát khói có vai trò quan trọng đối với an toàn khi xảy ra cháy. Tùy đặc điểm dự án, phương án có thể bao gồm hệ thống hút khói hành lang, hút khói tầng hầm, tăng áp cầu thang hoặc tăng áp sảnh. Các hạng mục này có thể sử dụng quạt hút khói, quạt cấp khí, đường ống gió, van khói và van chống cháy. Khi triển khai, hệ thống cần được tính toán và bố trí phù hợp với kiến trúc công trình để đảm bảo khả năng phối hợp với những hệ thống kỹ thuật khác. Khả năng phối hợp giữa các hệ thống Một hệ thống PCCC hiệu quả không nên được xem xét theo từng thiết bị riêng lẻ. Báo cháy, chữa cháy, bơm, hút khói, tăng áp và các thiết bị điều khiển có thể cần phối hợp trong cùng một phương án. Ví dụ, tín hiệu từ hệ thống báo cháy có thể liên quan đến các chức năng điều khiển được thiết kế cho công trình. Vì vậy, ngay từ giai đoạn thiết kế cần xác định rõ cách các hệ thống kết nối và phối hợp với nhau. Đây cũng là lý do chủ đầu tư nên ưu tiên phương án được thiết kế và triển khai đồng bộ. Hồ sơ và yêu cầu kỹ thuật của công trình Ngoài yếu tố kỹ thuật tại hiện trường, hồ sơ công trình cũng cần được xem xét. Bản vẽ kiến trúc, mặt bằng, thông tin về hệ thống điện nước và những tài liệu liên quan sẽ giúp đơn vị PCCC có cơ sở xây dựng phương án. Các giải pháp an toàn cháy cũng cần được xem xét theo những quy chuẩn, tiêu chuẩn và yêu cầu áp dụng đối với từng loại công trình. Trong đó, QCVN 06:2022/BXD và sửa đổi 1:2023 là một trong những cơ sở kỹ thuật quan trọng liên quan đến an toàn cháy cho nhà và công trình. Vì sao khảo sát cần được thực hiện trước khi báo giá? Chi phí lắp đặt hệ thống phòng cháy chữa cháy phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như diện tích, số tầng, số lượng thiết bị, chiều dài đường ống, công suất bơm, dung tích bể nước và các yêu cầu về hút khói, tăng áp. Vì vậy, một mức giá cố định áp dụng cho mọi công trình thường không phản ánh đầy đủ khối lượng thực tế. Khảo sát giúp xác định rõ phạm vi công việc và đưa ra phương án sát với nhu cầu hơn. Đây cũng là bước quan trọng để hạn chế tình trạng phát sinh do thiếu thông tin khi bắt đầu thi công. Khi có nhu cầu lắp đặt phòng cháy chữa cháy, chủ đầu tư nên chuẩn bị các thông tin cơ bản về công trình và trao đổi trực tiếp với đơn vị có chuyên môn để được đánh giá cụ thể. Poscom Việt Nam triển khai các giải pháp PCCC và M&E theo từng đặc điểm công trình, từ khảo sát, tư vấn, thiết kế đến cung cấp thiết bị, thi công, kiểm tra và hoàn thiện hệ thống. Việc đánh giá đầy đủ ngay từ đầu giúp quá trình triển khai có định hướng rõ ràng hơn và tạo điều kiện thuận lợi cho việc vận hành, kiểm tra về sau. Một hệ thống PCCC không nên được lựa chọn chỉ dựa trên số lượng thiết bị hoặc giá thành. Điều quan trọng là giải pháp phải phù hợp với công trình, các hạng mục có khả năng phối hợp và hệ thống đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật đặt ra. POSCOM – CONNECTING DREAMS Địa chỉ: Tầng 21, Tòa nhà Capital Tower, số 109 Trần Hưng Đạo, Phường Hoàn Kiếm, Hà Nội Hotline: +84 90 436 24 68
